Hopbellen van de plant Humulus lupulus zijn een uitstekend plantendeel om in te zetten bij klachten van de menopauze. Maar de meeste onder jullie zullen het eerder kennen als een ingrediënt van bieren of als een rustgevend en/of spijsvertering bevorderend middel.

Vanwaar komt de naam Humulus lupulus?

“Humulus” verwijst naar het woord “humus” en betekent aarde of grond. Dit verwijst naar de plant die een rijke en vochtige grond nodig heeft om te kunnen groeien.

“Lupulus” is dan weer afgeleid van “wolf”. In het oude Rome waren ze vooral rond de wilgen te zien. Het werden zelfs de wolven van het wilgenbos genoemd. Net zoals een wolf zijn prooi wurgt, doet hop hetzelfde met de wilg: deze hop plant kruipt wurgend omhoog.

“Hop” is dan ook een afgeleide van het woord “hoppan” en betekent klimmen. Dit verwijst ook weer naar de groeiwijze van de plant.

Het gebruikte deel en inhoudsstoffen van hopbellen

Belangrijkste inhoudsstoffen:

• flavonoïden
  • polyfenolen met fyto-oestrogene eigenschappen (isoflavonen, fyto-oestrogenen)
    • hopeïne (ook 8-prenylnaringenine genoemd)
    • isoxanthohumol
    • xanthohumol
  • quercitine
  • isoquercitrine
  • kaemferol
  • rutine
• bitterstoffen
  • humulonen (ook alfa-bitterzuren genoemd)
  • lupulonen (ook bèta-bitterzuren genoemd)
    • deze alfa- en bètazuren worden tijdens de bewaring door auto-oxidatie gedeeltelijk omgezet tot isolhumulones, hulupones: vooral 2-methyl-3-buteen-2-ol of methylbutenol
• etherische olie
  • alifatische alcoholen
    • 2-methyl-but-3-een-2-ol (synonym van 2-methyl-3-buteen-2-ol)
  • bèta-mycreen
  • humuleen
• tanninnen

Hopbellen kunnen voor verschillende aandoeningen worden ingezet. Voor de menopauze zijn de hopeïne het belangrijkste. Wil je een spijsvertering bevorderende werking dan zijn de bitterzuren ideaal. De etherische olie is dan weer heel interessant voor het rustgevend effect.

Mensen die instaan voor het plukken van hop krijgen vaak te maken met hopplukkersziekte. Symptomen hiervan zijn:

• duizeligheid
• slaap
• hoofdpijn
• blaarvorming
• huidirritatie

Hopbellen voor je hormonaal stelsel (de menopauze)

Vooral de hopeïne (isoflavonen / fyto-oestrogenen) is belangrijk tijdens de menopauze. Deze hopeïne bindt vooral aan de alfa-oestrogenen receptor en minder op de bèta oestrogenen receptor en is daardoor zelfs sterker van werking dan genisteïne en daidzeïne die voorkomen in sojabonen en andere planten zoals rode klaver en zilverkaars.

Zoals je weet is de menopauze geen ziekte maar gaat het wel gepaard met vervelende klachten die een belangrijke impact hebben op je levenskwaliteit.

Hopeïne lijkt qua chemische structuur op onze lichaamseigen oestrogenen maar zijn niet exact identiek. Deze isoflavonen gaan ook binden op je oestrogeen receptoren en veranderen ook van vorm maar ze passen slechter. Het zijn dus slechte sleutels op het receptor slot.

Deze fyto-oestrogenen regelen zo het hormonale evenwicht van onze eigen oestrogenen. Ze hebben een zachte stimulerende werking bij tekorten en een zachte afremmende werking bij een overmaat aan oestrogenen.

Door het wegvallen van je oestrogenen tijdens je menopauze zorgt hopeïne voor een zachte stimulerende werking. Het is juist door de werking zwak na te bootsen dat vervelende klachten zoals opvliegers, nachtelijk zweten, slapeloosheid, droge vagina en nog een hoop andere miserabele neveneffecten van de menopauze afnemen.

Wat doen deze hopeïne nog meer?

Oestrogenen zijn meer dan enkel vrouwelijke hormonen zoals wij ze kennen als “geslachtshormonen” en staan in voor vele stofwisselingsprocessen in je lichaam:

• lichaamseigen oestrogenen zorgen ervoor dat onze bloedvaten elastisch blijven en net door het wegvallen van onze eigen vrouwelijke hormonen worden deze stugger
• ook cholesterol heeft deze oestrogenen nodig om aangemaakt te worden en net door het verminderen van deze oestrogenen krijg je te maken met hogere cholesterol in je menopauze
• onze lichaamseigen oestrogenen stimuleren ook je osteoblasten die verantwoordelijk zijn voor je bot opbouw en tegelijk remmen ze je osteoclasten die zorgen voor je bot afbraak. Door het ontbreken van je oestrogenen zorgt het dat osteoporose een logisch gevolg is

Conclusie: door de zwakke werking van deze hopeïne gaan onze bloedvaten elastischer blijven. De LDL-cholesterol en triglyceriden verlagen en de HDL-cholesterol stijgt. Ook gaan deze isoflavonen omwille van de sterke antioxidante werking ervoor zorgen dat er minder LDL wordt geoxideerd. Fyto-oestrogenen gaan je osteoclasten onderdrukken en de botvorming door je osteoblasten stimuleren. En isoflavonen beschermen ons tegen bepaalde vormen van kanker zoals borst, baarmoeder- en zelfs prostaatkanker.

Omdat fyto-oestrogenen voor een evenwicht zorgen in je lichaamseigen oestrogenen kan je het ook inzetten bij:

• uitblijvende menstruatie
• onvoldoende menstruatie
• menstruatie pijn
• PMS (PreMenstrueel Syndroom)
• korte menstruatie cyclus

Nog een extra weetje

Hop is voor vrouwen een afrodisiacum en vermeerdert het libido bij de vrouw terwijl het juist een anti-afrodisiacum is voor de mannen waardoor het libido bij deze groep net afneemt. Vrouwelijke hopplukkers moeten ook zeker rekening houden met de hopeïne in de plant vooral als je zwanger bent.

Bij slechts 1/3 van de vrouwen werken hopbellen bij de menopauze. Dit komt omdat de bacterie “Eubacterium limosum” in je darmen” de inactieve stof eerst moet omzetten tot het werkzame “hopeïne”. Natuurlijk spreekt het voor zich dat je deze darmbacterie voldoende moet bezitten om tot de werkzame fyto-oestrogenen te komen.

Ander planten die je kan inzetten bij klachten van de menopauze

Waarschuwingen bij deze hopbellen

Uiteraard moet je de inname van hopbellen (isoflavonen) vermijden tijdens je zwangerschap omwille van de stimulerende werking van de fyto-oestrogenen.

Mogelijk zijn er ook interacties met hormoon-bevattende medicatie (anticonceptiva, hormonale substitutie). Gebruik hop dan enkel in overleg met je arts.

Er wordt ook geadviseerd om bij hormoonafhankelijke aandoeningen geen fyto-oestrogenen te gebruiken tijdens de menopauze. Hoewel er geen voldoende argumenten zijn dat deze fyto-oestrogenen dezelfde negatieve effecten hebben als de geneesmiddelen (hormoonpreparaten). Want hormoonpreparaten zijn synthetisch vervaardigd waardoor de werking hiervan wel eens heel anders zou kunnen uitdraaien dan de natuurlijke fyto-oestrogenen.

Wees voorzichtig met het combineren met andere fyto-oestrogeen bevattende planten omdat de werking hetzelfde is en je snel teveel inneemt.

Hopbellen voor je zenuwstelsel

Vooral de etherische olie maar ook de bitterzuren zijn verantwoordelijk voor het verlichting van milde symptomen van mentale stress en ter bevordering van de slaap. Deze kan je inzetten bij slaapstoornissen en tijdelijke slapeloosheid, geestelijke stress, stemmingsstoornissen, zenuwachtigheid en angsten.

Wil je enkel de ethische olie dan kan je de hopbellen versnipperen en in je kussensloop steken. Dit werd zelfs al eeuwen geleden gedaan bij kinderen die bijzonder opgewonden waren. Zo heb je wel de werking van de etherische olie maar niet de werking van de andere inhoudsstoffen en kan het veilig gebruikt worden tijdens de zwangerschap. Ook hopplukkers moeten rekening houden met deze kalmerende en slaap inducerende werking.

Hoe werkt deze etherische olie in op ons zenuwstelsel?

Allereerst moet je weten dat de neurotransmitter “adenosine” bindt aan bepaalde eiwitten in je hersenen. Hierdoor neemt je hersenactiviteit af en word je slaperig en vermoeid. Adenosine speelt dus een rol in je slaapregulatie.

Het omgekeerde gebeurt als je slaapt. Je hersenen worden als het ware schoongespoeld waardoor de concentratie van adenosine afneemt en je hersenactiviteit weer toeneemt. Hierdoor word je weer alerter en wakker.

De humulonen en lupulonen gaan door auto oxidatie omzetten naar alifatische alcoholen (etherische olie) en stimuleren de adenosine receptoren in je hersenen. Ze gaan als het ware de adenosine receptoren bezetten. En net hierdoor vermindert de activiteit en word je slaperig en vermoeid. Hop is dus een agonist van adenosine.

Melatonine en adenosine werken los van elkaar maar versterken elkaar wel.

Andere planten die je kan inzetten voor je zenuwstelsel

Best combineer je hopbellen met andere planten met een rustgevende werking zoals:

Waarschuwingen bij deze hopbellen

Door het kalmerend effect kan er een interactie optreden met medicatie die ook werken op het centraal zenuwstelsel zoals:

• sedativa (kalmerende medicijnen)
• hypnotica (slaapmiddelen)
• anxiolytica (angst werende medicijnen)
• antidepressiva en antipsychotica

Hopbellen kunnen in combinatie met deze medicijnen de werking ervan versterken, overleggen met je arts is dan zeker aan te raden.

Verse hopbellen maken je slaperig maar als je ze in je kussensloop steekt hoef je je alvast geen zorgen te maken als je een voertuig wil besturen.

Hopbellen voor je spijsverteringsstelsel

De bitterstoffen in hop werken spijsvertering bevorderend. En zijn dus perfect inzetbaar als aperitief en digestief. Deze stoffen zorgen voor een toename van je eetlust, verbeteren de wering van je maag en algemene spijsvertering waardoor je een betere vertering krijgt van je koolhydraten, vetten en eiwitten. Bovendien is er een betere opname van je voedingsstoffen. Ook de kans op misselijkheid en braken vermindert door verhoging van je peristaltiek en de betere maaglediging.

Bitterstoffen werken via een reflexactie dat via je autonoom zenuwstelsel wordt geregeld. Door het prikkelen van de bitterreceptoren in de smaakpapillen van je mond verhoogt de hersenzenuw (nervus vagus) de productie en secretie van:

• speeksel
• maagsappel
• gal
• pancreassappen
• darmsappen
• peristaltiek van je maag en je darmen

Door stimulatie van je gal werkt het ook cholesterol en triglyceriden verlagend. Dit is te verklaren door in de lever de cholesterol synthese te onderdrukken en tegelijk de aanmaak van je galzuren te stimuleren. Hierdoor worden vetten geëmulgeerd waardoor spijsverteringsenzymen de opgenomen vetten sneller kunnen verteren (cholagogum).

Het wind verdrijvend effect is te danken door de sfincter (sluitspier) van je slokdarm en je dikke darm te ontspannen waardoor de gassen die ontstaan tijdens je spijsverteringsproces kunnen ontsnappen (carminativum).

En door de gladde spieren van je maag en je darmen te ontspannen, verlaagt de overdreven peristaltiek en bekom je een krampwerende eigenschap (spasmolyticum).

Waarschuwingen bij deze hopbellen

Hoge dosissen kunnen irritaties veroorzaken aan je gastro-intestinaal systeem en net braken en diarree veroorzaken. Net daarom is het zo belangrijk je steeds aan de aangegeven dosis te houden want dan zijn er geen nevenwerkingen te verwachten.

Door deze hoge dosissen kan het dus ook abortief werken vermits diarree krampen veroorzaakt die ook je baarmoeder kunnen doen samentrekken. Zoals ik al vaker zeg: “less is more” en overdrijven is nooit een optie!

Een infuus met hopbellen

Een infuus (thee in de volksmond) kan je gebruiken als aperitief, digestief of voor het slapen gaan.

De aangeraden dagdosis voor een infuus bedraagt 0,5 gram (500 mg) hopbellen per keer en dit 1 tot 3 maal per dag. Hou er wel rekening mee dat een hopbellen infuus zeer bitter is en daarom niet echt aangenaam is om te drinken.

Als je werkt met gedroogde hopbellen dan neem je slechts 250 mg in plaats van 500 mg.

Voor je spijsvertering:

Doe 0,5 gram hopbellen in 200 à 250 ml heet water en drink het voor elke maaltijd. Maar hou er rekening mee dat het ook een rustgevend effect heeft.

Voor het slapen gaan:

Doe 0,5 gram hopbellen in 200 à 250 ml heet water en drink het een half uurtje voor het slapen gaan.

Je kan natuurlijk ook zelf een hop tinctuur maken of capsules bestellen.

Eindconclusie

Hopbellen kunnen een aanvulling zijn om de symptomen van je menopauze te onderdrukken. Hierdoor wordt het leven weer draaglijk en verbetert je levenskwaliteit aanzienlijk. Bovendien doen deze fyto-oestrogenen nog meer voor je lichaam dan enkel “het vrouwelijk hormoon, oestrogenen” nabootsen. Ze verminderen klachten zoals hoge cholesterol, osteoporose en hart- en vaatziekten en zorgen zo voor een langer leven.

Traditioneel gebruik heeft bewezen dat hop kalmerende eigenschappen heeft en helpt om angst, stress en slapeloosheid te verminderen.

Ook als aperitief en digestief kunnen hopbellen worden aangewend waardoor je een spijsvertering bevorderd effect krijgt.

Hop inname is enkel voor volwassenen en adolescenten ouder dan 12 jaar. Wil je het inzetten voor de kinderen jonger dan 12 jaar dan werk je best met versnipperde hopbellen in een kussensloop.

Mocht je toch nog met vragen zitten, stel ze gerust en ik help je graag verder 🙂